رشد بدن در نوجوانی

اولین نشانه بیرونی بلوغ

افزایش سریع قد و وزن است که جهش رشد نامیده می شود. یک دختر معمولی در اوایل نوجوانی، بلندتر و سنگین تر است ولی این امتیاز کم دوام است. دختر در 14 سالگی از پسر که جهش رشد نوجوانی او شروع شده است جلو می افتد در حالی که جهش رشد دختر تقریبا پایان یافته است. رشد اندازه بدن در اغلب دخترها در 16 سالگی و در پسرها در 17/5 سالگی کامل می شود. یعنی زمانی که اپی فیزها در انتهای استخوانهای بلند به طور کامل بسته می شوند. در مجموع، هنگام بلوغ تقریبا 25 سانتی متر به قد و 20 تا 35 کیلوگرم به وزن نوجوانان افزوده می شود. تقریبا 50 درصد وزن بدن به هنگام بزرگسالی تغییرات مربوط به بلوغ را در رشد کلی بدن نشان می دهد.

 

تناسب بدن

در طول بلوغ روند سری_پایی رشد نوباوگی و کودکی برعکس می شود. در ابتدا رشد دستها و پاها و بعد رشد تنه شتاب می گیرد که همین افزایش قد نوجوانان را توجیه می کند. این الگو توضیح می دهد که چرا نوجوانان در آغاز بدقواره و بی تناسب به نظر می رسند. تفاوت جنسی زیادی نیزدر تناسب بدن پدیدار می شوند که علت آن تاثیر هورمون های جنسی بر استخوان بندی است. شانه پسرها نسبت به لمبرها عریض می شوند، در حالی که لمبرهای دخترها نسبت به شانه ها و کمر عریض تر می شوند. البته در نهایت پسرها ازدخترها بزرگتر می شوند و پاهای آنها در مقایسه با باقی بدن بلندتر هستند. علت اصلی آن است که پسرها دو سال بیشتر رشد پیش از نوجوانی دارند و این زمانی است که پاها سریعتر رشد می کنند.

 

ترکیب عضله

چربی و تغییرات درونی دیگر: در حدود 8 سالگی به دستها، پاها و تنه دخترها  چربی اضافه می شود و این روند بین 11 تا 16 سالگی شتاب میگیرد. در مقابل چربی دست و پای پسرهای نوجوان کاهش می یابد. گرچه عضله هر دوجنس افزایش می یابد اما این افزایش در پسرها که عضلات استخوان بندی، قلب و گنجایش ریه آنها بیشتر رشد می کنند در ضمن، تعداد سلول های قرمز خون خیلی بیشتر است بنابراین، توانایی انتقال اکسیژن از ریه ها به عضلات در پسرها اما نه در دخترها افزایش می یابد. در مجموع پسرها خیل بیشتر از دخترها نیروی عضلانی کسب می کنند، تفاوتی که به عملکرد ورزشی برتر پسرهای نوجوان کمک می کند.

 

رشد حرکتی و فعالیت بدنی

بلوغ سبب می شود که عملکرد حرکتی درشت بهبود یابد ولی تغییرات در دخترها و پسرها تفاوت دارند. پیشرفت دخترها کند و تدریجی است و در 14 سالگی وضعیت ثابتی به خود می گیرد. در مقابل پسرها در نیرو، سرعت و استقامت جهش قابل ملاحظه ای را نشان می دهند که تا سال های نوجوانی ادامه می یابد. در اواسط نوجوانی، تعدادی از دخترها در سرعت دویدن، پرش طول و پرتاپ کردن به فاصله دور به اندازه یک پسر متوسط عمل می کنند.

چون دخترها  و پسرها دیگر از لحاظ جسمانی کاملا همانند نیستند، برنامه های تربیت  بدنی که از نظر جنسیتی تفکیک شده اند، معمولا در دوره دبیرستان آغاز می شود. در عین حال گزینه های ورزشی برای هر دو جنس گسترش می یابند. ورزش های تازه ای به برنامه ی آموزشی افزوده می شوند که دو و میدانی، کشتی، فوتبال، وزنه برداری، تنیس و گلف نمونه هایی از آن هستند.

در مورد پسرها شایستگی ورزشی قویا با تحسین همسالان و عزت نفس ارتباط دارد. برخی نوجوانان به قدری در فکر مهارت بدنی هستند که به داروهای افزایش دهنده عملکرد روی می آورند. تقریبا 3درصد نوجوانان دبیرستانی امریکای شمالی، عمدتا پسرها، از مصرف استروئید تقویتی خبر میدهند، دارویی قوی که توده و نیروی عضلانی را تقویت می کند. معمولا نوجوانان استروئید را به صورت غیرمجاز تهیه می کنند و به عوارض جانبی آن که شامل این موارد می شود توجه ی نمی کنند: جوش صورت، موی بدن بیش ازحد مجاز، فشار خون بالا، نوسانات خلقی، رفتار پرخاشگرانه، وارد شدن صدمه به کبد، سیستم گردش خون و اندام های تولید مثل . مربیان و متخصصان سلامت باید نوجوانان را از مخاطرات استروئید و سایر مواد افزایش دهنده عملکرد آگاه سازند.

ورزش علاوه بر اینکه عملکرد حرکتی را بهبود می بخشد، بر رشد شناختی و اجتماعی نیز تاثیر دارد. ورزش های درون مدرسه ای و درون شهری در زمینه کارگروهی، حل مسئله، ابراز وجود و رقابت درس های مهمی به نوجوانان می دهند. در ضمن، فعالیت بدنی منظم و مستمر، منافع سلامتی بلندمدت دارد. 

 

مطالب عمومی

  • آخرین ویرایش .
برگرفته از: کتاب روانشناسی رشد جلد دو (از نوجوانی تا پایان زندگی)
صاحب اثر: لورا برک
موقعیت مطلب: فصل یازدهم
صفحات: از صفحه 8 تا صفحه 10
لینک منبع: https://www.koodaklearn.ir/publication/6

نظرات (0)

هنوز نظری برای این مطلب ثبت نشده. شما اولین نفر باشید.

نظر خود را اضافه کنید.

  1. میتوانید به عنوان مهمان نظرتان را در مورد این مطلب ثبت کنید و یا وارد سایت شوید . عضویت یا ورود به حساب کاربری.
پیوست ها (0 / 3)
مکان خود را به اشتراک بگذارید

 


کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت محفوظ و متعلق به سایت کودک لرن می باشد.لذا کپی برداری از منابع غیر مجاز و پیگرد قانونی دارد.